Służebność gruntowa z mocy prawa zanegowana przez Skład 7 Sędziów SN

Sąd Najwyższy podjął kilka minut temu uchwałę w Składzie Siedmiu Sędziów:

Uzyskanie na własność przez przedsiębiorstwo państwowe urządzeń przesyłowych, posadowionych na nieruchomościach należących wówczas do Skarbu Państwa, na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o zmianie ustawy o przedsiębiorstwach państwowych nie spowodowało uzyskania przez to przedsiębiorstwo z mocy prawa – jako prawa związanego z własnością urządzeń – służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu obciążającego te nieruchomości.

W zakresie pytania nr 2 SN odmówił podjęcia uchwały.

Sąd Najwyższy w krótkim uzasadnieniu wskazał, iż konstrukcja służebności gruntowej z mocy prawa nie miała oparcia w przepisach prawa, tylko w zbyt daleko idącej i arbitralnej wykładni przepisów nie przewidzianej przez Ustawodawcę.

Podkreślił, iż zakwestionowana konstrukcja ma skutek wywłaszczeniowy, zatem musiałby mieć wyraźną podstawę prawną – polskie prawo zaś nie przewiduje możliwości powstania służebności z mocy prawa, za wyjątkiem zasiedzenia. Budzi ponadto wątpliwości w zakresie zamkniętego katalogu ograniczonych praw rzeczowych i sposobu ich nabywania.

To orzeczenie kończy trwający od dwóch lat chaos orzeczniczy i oznacza powrót do ugruntowanej konstrukcji nabycia służebności gruntowej na potrzeby urządzeń przesyłowych przez zasiedzenie – ocenianej odrębnie dla każdego przypadku.

{ 8 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

Jakub Czerwiec 5, 2018 o 10:55

Znakomita wiadomość! Tzn. jak dla kogo 🙂 Ale myślę, że dla spójności prawa i – że tak powiem – poczucia praworządności lepiej się stało, że ta dziwaczna konstrukcja upadła.

Szkoda tylko, że zabrakło odpowiedzi na drugie pytanie, bo w tym zakresie też jest bardzo duża rozbieżność w orzecznictwie poszczególnych sądów i pewnie prędzej czy później ten problem znowu wróci do SN.

Odpowiedz

Jakub Czerwiec 5, 2018 o 13:26

Bardzo ciekawe i ważne orzeczenie Sądu Najwyższego. Jestem ciekawy w jakiej relacji pozostaje ono z orzeczeniem SN w sprawie III CZP 101/16? Skoro bowiem aktualnie SN stwierdza, że uwłaszczenie na majątku sieciowym nie prowadziło do nabycia z mocy prawa jakiegoś prawa do nieruchomości, na której znajduje sie majątek sieciowy, to trudno zgodzić się z poglądem wyrażonym w sprawie III CZP 101/16, że prawo użytkowania wieczystego takiego gruntu nabywane było z istniejącymi obciążeniami.

Odpowiedz

Robert Czerwiec 5, 2018 o 19:16

W jakiej sytuacji uchwała ta ma jakiekolwiek znaczenie?

Odpowiedz

Izabela Czerwiec 6, 2018 o 00:13

Co to oznacza?

Odpowiedz

kara mustafa Czerwiec 6, 2018 o 05:11

Dotyczy tylko i wyłącznie gruntów państwowych.

Odpowiedz

Katarzyna Czerwiec 6, 2018 o 07:50

…oraz gruntów prywatnych które w momencie posadowienia urządzeń były państwowe.

Odpowiedz

kara mustafa Czerwiec 6, 2018 o 08:38

Oczywiście.

Odpowiedz

Izabela Czerwiec 7, 2018 o 09:52

Panie Piotrze, czy ponizsze jest zgodne z prawda?:

Pytanie: Czy dopuszczalne jest zasiedzenie służebności na nieruchomości będącej własnością skarbu państwa lub samorządu terytorialnego? Np. czy możliwe jest zasiedzenie przez PSE służebności na nieruchomości Agencji Rozwoju Nieruchomości? Czy dopuszczalne jest doliczenie do okresu posiadania okresu w którym właścicielem nieruchomości obciążonej jest Skarb Państwa.

Odpowiedz: Obecnie niemal powszechnie przyjmuje się, że przed 1 lutego 1989 r. przedsiębiorstwo przesyłowe nie mogło posiadać służebności na gruncie Skarbu Państwa – Przedsiębiorstwo przesyłowe było bowiem składnikiem Skarbu Państwa i nie mogło zasiedzieć nieruchomości Skarbu Państwa – inna interpretacja prowadziłaby do wniosku że dopuszczalne jest posiadanie służebności na własnym gruncie.

Podsumowując, przedsiębiorstwo przesyłowe nie może doliczyć okresu, w którym nieruchomość obciążona stanowi własność skarbu państwa. Możliwość taka istnieje dopiero od 1 lutego 1989 r. – tj. od momentu gdy znikła jednolita własność państwowa. Od tej daty można w tym przypadku liczyć okres zasiedzenia.

Dziekuje i pozdrawiam
Izabela

Odpowiedz

Dodaj komentarz

Publikując komentarz przekazujesz Kancelarii swoje dane osobowe, w tym imię i nazwisko, pseudonim, numer IP, swój adres e-mail i ewentualnie adres strony internetowej. Podanie tych danych jest dobrowolne, ale bez ich przekazania nie będę mógł odpowiedzieć na Twój komentarz. Widoczny na stronie będzie wyłącznie podpis, data opublikowania komentarza oraz ewentualnie adres podanej przez Ciebie witryny internetowej. Administratorem Twoich danych osobowych stanie się Sienkiewicz i Zamroch Radcowie prawni sp.p. (ul. Warszawska 4/3, 87-100 Toruń). Twoje dane osobowe będą przez nas przetwarzane wyłącznie w celu udzielenia odpowiedzi na komentarz. Szanujemy Twoją prywatność - dane nie będą przekazywane do innych podmiotów, za wyjątkiem podmiotu obsługującego niniejszy formularz oraz naszą pocztę e-mail. Dane będziemy przechowywać przez okres publikacji komentarza – po tym okresie zostaną usunięte. W każdym czasie możesz się również zwrócić do Kancelarii z żądaniem sprostowania, usunięcia swoich danych, wniesienia sprzeciwu, przeniesienia do innego podmiotu lub ograniczenia ich przetwarzania – wystarczy, że napiszesz wiadomość na adres: radcowie@radcowie.biz. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych jest art. 6 ust. 1 lit. b rozporządzenia ogólnego o przetwarzaniu danych osobowych (RODO). Jeżeli według Ciebie Twoje dane są przetwarzane nieprawidłowo, masz prawo złożenia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: